Teoria kuadernoa

 

1) Cifrado american

 

A=La

B=Si

C=Do

D=Re

E=Mi

F=Fa

G=Sol

2) Konpas motak

• Zenbat pultso?
• 2:     Binario
• 3:     Ternario
• 4:     Kuaternario
• Nolakoak dira:
• Bitan zatitzen dira:       Sinplea.
• Hirutan zatitzen dira:  Ternarioa.
• Gohiko zenbakia inportanteena da. Beheko zenbakiak unitatea esaten digu.

Goiko zenbakia	Binarioa	Ternarioa	Kuaternarioa
Sinplea	2	3	4
Konposatua	6	9	12

Beheko zenbakia
Txuria	2
Beltza	4
Kortxea	8
Semikortxea	16

Adb. 4/4.    Kuaternario eta sinplea. (4 beltz konpas bakoitzean).

Adb. 4/8     Kuaternario eta sinplea. (4 kortxe konpas bakoitzean).

Adb 6/8      Binario eta komposatua (6 kortxe konpas bakoitzean).

 

3) Interbaloak

 

4) Esaldiak

 

 

5) Errepikapena

 Musikan beti errepikapenak aurkitzen ditugu: Testua errepikazen da, esaldiak errepikatzen dira, notak errepikatzen dira...Imajinatzen al duzue errepikapenik gabeko abesti bat? Posible litzateke ikastea? Aukeratu ezazue zuen gustokoa den edozein kanta: entzun eta adierazi itzazue agertzen diren errepikapen guziak bai testu eta bai melodia aldetik.

Hona hemen "Aldapeko" abestian agertzen den errepikapena (kontatu izan, kasu honetan melodia bakarrik errepikatzen dela eta ez testua).

6) Tentsioa, klimax eta erlajazioa

 

7)  Errepikapena eta reexposizioa

 

8) Interbaloak

 Interbaloak landu eta kanon bat nola egiten den azaldu

• Interbalo kontsonante perfektuak:
• 5.j
• 8.j
• Interbalo kontsonanteak imperfektuak:
• 3.m
• 3.M
• 4.j
• 6.m
• 6.M
• Disonanteak:
• 2.
• 7.
• Interbalo gutxituak eta gihituak (Aumentados y disminuidos)

 

9) # eta bemolen ordena

#    fa-do-sol-re-la-mi-si

b    si-mi-la-re-sol-do-fa

10) Textura

Musika ez da beti lerro melodiko bakarra entzuten baizik eta hau, era askotara lagundua izan daiteke, testura izeneko "bolumen musikalak" osatuz. Imagina ezazu arrautz frijitu plater bat: hau arraultzekin soilik ager daiteke edota arrozarekin lagundua, edota arroza eta tomatearekin lagundua. 

11) Armadurak eta tonalitateak

12) Binario egitura

 Bi zati ezberdinak ditu. Eta bigarrena bukatzen da.

AB

13) Ternario egitura

 Bi zati ezberdinak ditu. Eta 1.goan bukatzen da.

ABA

14) Rondo

Mundu klasikoan erabiltzen da. Haur abestietan ere aurki dezakegu.

ABACADAEA.......

ABACABA

 

 

15) Gaia eta bariazioak

16) "Abesti" egitura

17) Eskala minorrak

Eskala minorra tristea edo malenkoniatsua den noten segida bezalakoa da. Imajinatu beherantz doan musika-urratsen ilara bat bezalakoa dela, 

soinu alaiagoko eskala nagusiaren aldean beste sentimendu bat sortuz.
Orain, eskala melodikoak, harmonikoak eta naturalak nota triste horiek jotzeko modu desberdinak dira. 

Eskala naturala errazena da, besterik gabe, noten sekuentzia normalari jarraitzen dio. Eskala harmonikoak soinu biziagoa du eta eskala melodikoa pixka bat aldatzen da sekuentzian gora edo behera egiten dugunaren arabera.

• Naturala. Adibidez:    la-si-do-re-mi-fa-sol-la
• Armonika. Adibidez:    la-si-do-re-mi-fa-sol#-la
• Melodikoa. Adibidez:    la-si-do-re-mi-fa#-sol#-la eta jeistean m naturala bezala. la-sol-fa-mi-re-do-si-la
  

19) Kadentziak

Kadentzia bat, esaldi bukaera batera eramaten gaituen akorde multzo edo segidari bateri deitzen diogu. Kadentzia mota ezberdinak daude.Hauetako bakoitzak zerbait ezberdina adierazten digu. Hona hemen kadentzia  ezberdinen adibide batzuk:

·         Autentikoa/perfektua (auténtica/perfecta): Bukaera eman edo erantzuteko erabiltzen da. Oso  erabilia da musika tonalean.  V-I / IV-V-I  akorde segidak osatzen dute.

·         Semikadentzia (semicadencia): Autentikoaren ondoren erabiliena da. Galdera, tentsio, mugimendu... sentsazioa ematen du. Azken akordea V denean ematen da, nahiz eta IV denean ere eman. Erabilienak, ondorengoak dira: I-V / IV-V

·         Plagala  (plagal): honek ere bukaera sentsazioa ematen du, baina ez da autentikoa bezain zuzena, gozoagoa, erromantikoagoa... dela esan genezake: IV-I

·         Hautsia (rota): harridura sortzeko erabiltzen da. Autentikoa bezalakoa da, baina I-ra joan beharrean, VI-ra joaten da: V-VI

·         Modernoa (moderna): perfektua bezalakoa da, baina musika modernoan ematen da. Jazz musikan erabiltzen da: II-V-I

·         Modala (modal):  bukaera sentsazioa ematen duen kadentzia da baina minorrean. Eskala minor naturaletan erabiltzen da eta antzinako musika edota heavyan oso erabilia da: VII-I